"Fulbright Anlaşması ile milli eğitim sistemi Amerika’dan izinsiz değiştirilemiyor" iddiası doğru değil
"Fulbright Anlaşması ile milli eğitim sistemi Amerika’dan izinsiz değiştirilemiyor" iddiası doğru değil
Fulbright bursları, geçmişten bu yana birçok tartışmanın odağında yer aldı.

2000’li yılların başında birtakım gazeteci ve popüler figür tarafından ortaya atılan iddiaya göre 1949 yılında Türkiye ile Amerika Birleşik Devletleri arasında imzalanan Fulbright Eğitim Anlaşmasıyla Türk Eğitim Sistemini tasarlama yetkisi Amerika Birleşik Devletleri’ne teslim etti. Bu iddiaya göre Amerikalılar, Kemalist ve bilimsel eğitim sistemini ortadan kaldırarak ezberci ve zeka gelişimine engel bir eğitim sistemini Türk çocuklarına dayattı, bu anlaşma gereği de Türk Eğitim sisteminin Amerikalılardan izinsiz değiştirilmesi yasaklandı.

Benzer bir komplo teorisi Almanya'da da bulunmakta. Almanya'da siyasi komplo teorilerinin revaçta olduğu Alman neo-Nazileri internet ortamında sıkça Amerika ile Almanya arasındaki gizli anlaşma ile Alman eğitim sisteminin Amerikalılara teslim edildiğini iddia ediyor.

Bu iddiaları, kendisi de bir Fulbright bursiyeri olan Oktay Sinanoğlu başta olmak üzere birçok önemli isimden duymaktasınız. Ancak Fulbright Anlaşması, basit bir burs ve eğitim komisyonu kurmakta olup Marshall Yardımların kapsamında Türkiye’ye aktarılan paranın eğitime ayrılan kısmının kullanılmasına ilişkin esasları düzenlemektedir. Anlaşma sadece bir komisyon oluşturulmasını ve bu komisyonun ABD’da eğitim görmek isteyen Türk öğrencileri burs sağlama ve öğrencileri seçme konusunda bir yetki vermektedir. Bu komisyonun Türk eğitim sistemini belirleme, Türk eğitim sistemine nüfuz etme veya hükumeti üzerinde hiçbir yaptırım gücü bulunmamaktadır.

Bu komplo teorisini dillendirenlerin ağırlıklı olarak vurgusu aşağıda paylaşacağımız sözleşme metninin 5.maddesindeki komisyon başkanının Amerikan Kültür Ateşesi olmasıdır. Ancak burs ve yurtdışında eğitim amacıyla kurulan bu komisyonun yurtiçinde herhangi bir yetkisi bulunmamaktadır.

Eğitim sistemimizin 28 Şubat süreci ile başlayarak bugüne kadar onlarca kez değiştirilmesi zaten bu komplo teorilerini boşa çıkarmaktadır.

Sözleşme metinin tamamına buradan ulaşabilirsiniz.

İlgili Haberler